Lectoraat Werken in een Justitieel Kader

In Nederland werken ruim 20.000 professionals in een justitieel kader. Denk aan toezichthouders bij de reclassering, groepsleiders in Justitiële Jeugdinrichtingen, gezinsvoogden bij Bureau Jeugdzorg of begeleiders in tbs-klinieken. Al deze professionals hebben tot taak toezicht te houden op volwassenen of kinderen die een gevaar vormen of die gevaar lopen. Ze combineren zorg, behandelen of begeleiden met controle. Ze werken in een spanningsveld tussen integratie en veiligheid. Dit werk vraagt om een hoge mate van professionaliteit, effectieve methodieken, specifieke competenties en gerichte opleidingen. Het Lectoraat Werken in Justitieel Kader levert daar graag een bijdrage aan via praktijkgerichte onderzoeken.

Vrouwe Justitia

Onderzoek naar professionaliteit en continuïteit

Het lectoraat verricht onderzoek met, in en voor de praktijk, en is daarbij gericht op twee onderzoekslijnen. De eerste lijn betreft de professionaliteit van het werken in gedwongen kader: welke kenmerken en welk gedrag van deze professionals dragen bij aan de gewenste veranderingen bij cliënten en aan het vergroten van de veiligheid? De tweede onderzoekslijn richt zich op de continuïteit: wat kunnen we doen om samenhang tussen de verschillende interventies te verbeteren? Binnen deze lijnen vindt een aantal onderzoeken plaats, waarvan een deel leidt tot een promotie.

Ontwikkeling van het onderwijs

Naast onderzoek richt het lectoraat zich ook op het onderwijs op bachelor- en masterniveau. Tot voor kort was daarin weinig aandacht voor het methodisch werken in gedwongen kader. Hierdoor waren nieuwkomers in deze sector slecht voorbereid op hun werk. Het lectoraat draagt daarom op verschillende manieren bij aan een betere voorbereiding van deze professionals. Voor de bachelor is ze betrokken bij de leergang Forensisch Accent binnen de nieuwe Social Work Opleiding, inclusief de minor Werken in Gedwongen Kader [link]. En bij de minor Justitiële Dienstverlening [link] onder beheer van de opleiding Sociaal Juridische Dienstverlening (SJD).

Daarnaast heeft het lectoraat, in samenspraak met het werkveld, de ontwikkeling van de Master Forensisch Sociale Professional geïnitieerd, en is het lectoraat inhoudelijk leidend bij de uitvoering van deze opleiding. Het lectoraat heeft een actieve rol gespeeld bij de ontwikkeling van een Competentieset voor Forensisch Sociale Professionals. Meer informatie over deze initiatieven is de vinden bij onderwijs.

Dit lectoraat wordt mede mogelijk gemaakt door Reclassering Nederland, Stichting Verslavingsreclassering GGz en Leger des Heils, afdeling /Jeugdzorg en Reclassering.

Film over het lectoraat

Maak kennis met de medewerkers en het onderzoek van lectoraat Werken in Justitieel Kader.

Weblectures over beslissen en de meerwaarde van gestructureerde beslissingsondersteuning

Forensisch sociale professionals houden zich onder andere bezig met het inschatten en managen van risico’s van herhaald delinquent gedrag. Daarvoor worden instrumenten voor risicotaxatie gebruikt. Is dat echt nodig? Kunnen ervaren professionals die risico’s niet net zo goed, of zelfs beter, inschatten op grond van hun expertise en ervaring? Onderzoek wijst uit dat het gebruik van risicotaxatie-instrumenten resulteert in betere inschattingen van het recidiverisico en de risicofactoren die daaraan ten grondslag liggen, ook als het gaat om ervaren professionals. 

Over de vraag waarom dat zo is heeft Jacqueline Bosker, senior onderzoeker bij het lectoraat Werken in Justitieel Kader twee weblectures opgenomen. In de weblecture Intuitief en Rationeel Beslissengaat zij in op de vraag hoe mensen beslissen en welke fouten daarbij kunnen ontstaan. In de weblecture Meerwaarde Beslissingsondersteuning gaat zij vervolgens in op de vraag hoe de kans op beslisfouten verminderd kan worden en welke rol instrumenten voor gestructureerde beslissingsondersteuning (zoals risicotaxatie-instrumenten) daarbij kunnen spelen.

Afgerond: 2016
Betrokken lectoraat: Werken in Justitieel Kader
Betrokken onderzoeker: Jacqueline Bosker

Gestructureerd beslissen verbetert plannen van aanpak voor reclasseringscliënten

Een digitaal beslisinstrument verbetert de plannen van aanpak voor delinquenten bij de reclassering. Dat concludeert onderzoeker Jacqueline Bosker van Hogeschool Utrecht in haar proefschrift, dat ze maandag 19 oktober 2015 verdedigde bij de Radboud Universiteit in Nijmegen.

Een plan van aanpak voor delinquenten legt vast hoe de reclassering toezicht op ze houdt en hoe ze hen wil ondersteunen om niet te recidiveren. In 2010 voerde de reclassering een digitaal instrument in dat de besluitvorming over deze plannen ondersteunt. Deze zogeheten digitale beslissingsondersteuning verbetert de eenduidigheid van de plannen. Ook sluiten de plannen beter aan bij wetenschappelijke kennis over afbouw van delinquent gedrag.

Toch blijken reclasseringswerkers niet onverdeeld positief over dit instrument. Een aanzienlijke groep vindt het gebruik tijdrovend en onnodig om goede beslissingen te nemen. Mogelijke oorzaken daarvoor zijn: onderdelen in het instrument zijn onnodig tijdrovend en vragen om verbetering; weerstand bij reclasseringswerkers tegen verdere protocollering van het werk; beperkt inzicht bij  reclasseringswerkers in de mogelijke, systematische fouten (biases) die ze maken bij de besluitvorming omtrent de plannen van aanpak.

Het proefschrift getiteld ‘Linking theory and practice in probation’ is hier te downloaden, en bevat een uitgebreide Nederlandstalige samenvatting.

Afgerond: 2016
Betrokken lectoraat: Werken in Justitieel Kader
Betrokken onderzoeker: Jacqueline Bosker

Promotie Joep Hanrath

Onderzoeker Joep Hanrath van het Lectoraat Werken in Justitieel Kader promoveerde op 26 september 2013 aan de Universiteit van Utrecht. Lees de samenvatting van zijn proefschrift ‘De groepsleider als evenwichtskunstenaar’. Hanrath hield ’s middags ook een lezing tijdens een symposium bij de HU, dat was gewijd aan zijn promotie.

Afgerond: 2013
Betrokken lectoraat: Werken in Justitieel Kader
Betrokken onderzoeker: Joep Hanrath

Deze website maakt gebruik van cookies. Klik hier voor meer informatie.

Sluiten