Lectoraat Logopedie: Participatie door Communicatie

Kunnen spreken, luisteren, lezen en schrijven is zo gewoon dat we ons niet realiseren wat de impact is wanneer dit niet vanzelf gaat. Het kunnen communiceren is essentieel voor intermenselijk contact en participatie in de samenleving. Hoe kunnen kinderen en volwassenen met een communicatieve beperking het beste geholpen worden? Welke therapieën en werkwijzen zijn effectief? Hiernaar doet het Lectoraat Logopedie: Participatie door Communicatie onderzoek.

Logopedie Ipad I Singer 2014

Van alle kinderen heeft ongeveer 7 % moeite met spreken en begrijpen van taal. Een taalontwikkelingsstoornis leidt tot een verstoorde interactie tussen ouder en kind, tot leerproblemen en tot een minder succesvolle schoolloopbaan, tot miscommunicatie en moeite met het initiëren en onderhouden van vriendschappen en relaties. Een verworven taalstoornis bij volwassenen, veroorzaakt door een niet aangeboren hersenletsel (NAH), heeft een grote negatieve impact op de kwaliteit van leven. Communicatie met partner en kinderen verloopt ineens moeizaam. Zelfstandig communiceren is beperkt. Werken is vaak niet meer mogelijk. De taalstoornis leidt tot afhankelijkheid en contact met zorgprofessionals is lastig, omdat onduidelijk is wat iemand precies bedoelt.

Participatie door communicatie

De missie van het Lectoraat Logopedie: Participatie door Communicatie is het optimaliseren van de zelfredzaamheid en het zelfmanagement van mensen met een communicatieve beperking. Het lectoraat ontwikkelt kennis en tools voor de multidisciplinaire zorg voor patiënten met een communicatieve beperking en hun belangrijkste communicatiepartners. Het perspectief van het individu, de patiënt, is hierbij bepalend. Het doel van het onderzoek is het optimaliseren van de participatie en de communicatieve redzaamheid van de patiënt. Het onderzoek van het lectoraat richt zich op:

  1. Bevorderen van communicatieve redzaamheid door preventie en interventie gericht op de mens.
  2. Bevorderen van eigen regie en communicatieve redzaamheid door effectieve multi- en interprofessionele zorg.

Onderwijs

Het lectoraat Logopedie heeft een sterke verbinding met de HU bachelor Logopedie. Alle docenten hebben de mogelijkheid om deel te nemen aan onderzoek op alle onderzoeksparticipatieniveau’s: van begeleiding van studenten tot het zelf uitvoeren van een project en het ontwikkelen van nieuwe kennis. Bachelorstudenten van de HU-opleidingen Logopedie, ICT en Communicatie & Media Design dragen regelmatig bij aan onderzoeksprojecten, via onderwijsopdrachten of honoursprojecten.

Daarnaast is er een korte lijn met het programma Gezondheidswetenschappen voor Zorgprofessionals, van de master Klinische Gezondheidswetenschappen van de Universiteit Utrecht. Onderzoekers van het lectoraat geven les in de (pre)master en masterstudenten participeren regelmatig in projecten tijdens de onderzoeksstage en in de afstudeerfase.

Kennis delen

Het lectoraat ontwikkelt en deelt kennis over interventies met professionals die werken in instellingen, ziekenhuizen, het onderwijs of in een eigen praktijk. Er is bijvoorbeeld een nauwe samenwerking met de Koninklijke Auris Groep, de NSDSK, vrijgevestigde logopedisten en met de beroepsvereniging NVLF. Ook is er samenwerking en overleg met verschillende patiëntenverenigingen. Als onderzoekspartner werkt het Lectoraat Logopedie: Participatie door Communicatie samen met de logopedisten van Auris om het logopedisch handelen bij kinderen met een spraak-/ taalontwikkelingsstoornis wetenschappelijk te onderbouwen. Dit wordt uitgebreid met een netwerk van professionals en organisaties rondom patiënten met niet aangeboren hersenletsel. In al het onderzoek staat het patiëntperspectief centraal, zodat de uitkomsten professionals helpen om zorg te leveren die is afgestemd op de wensen en behoeften van de patiënt.