Onderzoek naar kansen in onderwijs voor mensen met verstandelijke beperking

09-05-2019

Het hoger onderwijs is gericht op toetreding tot de arbeidsmarkt. Voor veel mensen met een verstandelijke beperking is dat een brug te ver. Deelnemen aan het campusleven kan echter ook voor hen heel waardevol zijn. Ze leren er belangrijke levensvaardigheden en het zorgt voor zingeving. Wat is nodig om deze mensen te kunnen laten deelnemen aan het campusleven? Hier deed het lectoraat Participatie, Zorg en Ondersteuning van de HU de afgelopen drie jaar onderzoek naar in het project IC Life, samen met diverse internationale hogescholen en universiteiten. Op 7 en 8 juni presenteren ze de resultaten.

ervaringsdeskundige

Iedereen moet kunnen meedoen in de samenleving, ook mensen met een handicap, zo staat  in het VN-verdrag Gelijke rechten mensen met een beperking. De HU werkt mee aan dit streven. Mensen met een verstandelijke beperking kunnen op uiteenlopende   manieren participeren in het hoger onderwijs. Bijvoorbeeld als student, cursist, opdrachtgever, maatje, co-docent, co-onderzoeker of medewerker. Zo ontwikkelen ze vaardigheden en zelfvertrouwen. Ze komen op nieuwe plekken, leren nieuwe dingen, ontmoeten nieuwe mensen, ontvangen steun en sluiten vriendschappen. Voor sommigen komt het tegemoet aan de wens toe te werken naar een ‘echte’ baan. Ook voor ‘reguliere’ studenten levert het veel op: Zij krijgen door het contact met ervaring-experts een betere kijk op de leefwereld en behoeften van deze mensen dan wanneer alleen gewerkt wordt met casuïstiek of boekenkennis. Vooroordelen en stigma’s worden uitgedaagd en ingewikkelde begrippen als ‘inclusie’, ‘gelijkwaardigheid’ en ‘macht’ krijgen écht betekenis en veel meer overtuigingskracht. Door samen te werken, worden betere oplossingen ontwikkeld die meer draagvlak hebben en beter aansluiten bij de leefwereld van mensen met een verstandelijke beperking.

Uiteenlopende methodes

De binnen IC Life ontwikkelde en uitgeprobeerde methodes zijn net zo uiteenlopend als de uitdagingen waar mensen met een beperking mee moeten omgaan. Bij de HU wordt bijvoorbeeld gewerkt met tandem-constructies, waarbij ervaringsdeskundige trainers en hogeschooldocenten samen onderzoek doen of samen lesgeven aan studenten sociaal werk. Ook is er een cursus, geïnspireerd op de principes van mending the gap, waarin HU-studenten social work samen met studenten met een licht verstandelijke beperking aan een inclusief project werken. Het project is dan een middel om inzicht te krijgen in de vraag: hoe geef je gelijkwaardige samenwerking vorm met mensen die anders zijn?

Inclusieve ambities

Binnen IC Life is ook een monitoringstool ontwikkeld die hogescholen en universiteiten helpt vast te stellen hoe inclusief ze zijn voor mensen met een verstandelijke beperking, en wat mogelijke vervolgstappen zijn om die inclusiviteit te verbeteren. Daarbij kan het gaan om alles van toegankelijkheid en HR-beleid tot onderwijsvoorzieningen. Zo kunnen campussen in Europa zelfstandig werken aan een meer inclusief campusleven voor mensen met een verstandelijke beperking.

Conferentie

IC Life presenteert de onderzoeksresultaten op 7 en 8 juni tijdens het vrij toegankelijke IC life Multiplier Event. Diverse partnerinstellingen tonen er buddy-systemen en tools rondom toegankelijkheid, zoals BlueAssist, en nieuwe vormen van arbeidsparticipatie, zoals onderzoeksbanen voor ervaringsdeskundigen binnen een wetenschappelijk centrum. De HU zelf heeft in 2018 de intentieverklaring inclusief onderwijs ondertekend en zal laten zien hoe ze daar samen met regionale partners in de praktijk vorm aan geeft. Ook verschillende zorgorganisaties uit ons netwerk, zoals LFB, Amerpoort, DeWilg, Reinaerde en Abrona zullen hun ervaringen delen. De conferentie is voor docenten, studenten, mensen met een verstandelijke beperking, begeleiders uit de zorg, en management en staf uit binnen- en buitenland. Meld je hier aan